134. Vader, kom terug!

In mijn jeugd was er het tijdschrift Het Beste uit Readers Digest. Het werd aan het eind van de Eerste Wereldoorlog bedacht door de Amerikaan DeWitt Wallace; 1345742040het_bestede eerste aflevering verscheen in 1922. Het blad bevatte voornamelijk ingekorte artikelen (‘van blijvend belang’) die bij elkaar werden gesprokkeld uit andere tijdschriften, en verder vooral veel grappen en ‘leuke’ citaten. Het verkondigde een oerconservatief standpunt met een grote nadruk op moraal en burgerzin. De formule was gestandaardiseerd, elke aflevering bevatte op z’n minst één verhaal over een bijzondere reddingsactie en een medisch artikel. Het Beste was tegen belastingen en communisten en vóór het traditionele huwelijk en een schone stoep. Of het nog bestaat? Geen idee. Maar de pretentie was duidelijk: wij selecteren voor u Het Beste van wat de wereld aan leesvoer te bieden heeft.

Merkwaardig eigenlijk, dat we zo ver durven te gaan in onze behoefte tot kwalificeren. Immers, als iets het beste is, is al het andere bij uitbreiding van mindere kwaliteit. Beter dan het beste kan niet en Ex aequo, daar doen we niet aan. Voor sommigen is die diskwalificatie echter geen beletsel, vooral de religieuzen hebben er een handje van. Johannes Paulus II was volgens zijn volgelingen de Capo di tutti capi van de besten, vooral toen hij dood was. Denk aan zijn zaligverklaring enkele jaren geleden. Daar was op z’n minst één bewezen wonder nodig, en dat hadden ze gevonden: een commissie van het Vaticaan achtte bewezen dat de plotselinge genezing van een non van de ziekte van Parkinson het werk was van de overleden Poolse paus. Wat onweerstaanbaar geestig was, want de arme ziel leed zelf zozeer aan die aandoening dat hij bijna uit zijn stoel schudde, beter had hij zichzelf genezen. Nóg gekker werd het toen daags erna de bizarre claim kwam dat de dood van Osama Bin Laden het eerste wonder was van de zalige paus. Alsof hij van daarboven aardse zaken bestierde. Recentelijk werden zulke wonderbaarlijke gaven ook toegedicht aan de overleden Venezolaanse president Hugo Chávez. “De commandant is naar de hemel opgestegen”, aldus waarnemend president Maduro, “en heeft de keuze voor de nieuwe paus beïnvloed. Hij is aan de zijde van Christus aangekomen en heeft gezegd: de tijd voor Zuid-Amerika is gekomen.” Veel hoger kan je niet stijgen, op de ladder van goed, beter best.

In de filmwereld heerst ook zo’n kwalificatiekoorts. Steken mensen de koppen bijeen en zeggen: die en die is de beste. De Britse actrice Judi Dench bijvoorbeeld, die werd onlangs uitgeroepen tot beste toneelacteur aller tijden, waarbij ze Laurence Olivier en John Gielgud achter zich liet. Denk ik oh ja? En Maggie Smith dan? En je vindt ronkende lijstjes met De Honderd Beste Filmactrices Aller Tijden, maar dan zie je bijna uitsluitend actrices van de laatste dertig, veertig jaar, en ja hoor, de lijst wordt aangevoerd door Meryl Streep en, hoe verzínnen ze het, Julia Roberts. Lieve hemel. Maar kent iemand Anna Magnani nog? Welnee, nergens te vinden. Alsof ze niet bestaan heeft. Zelfs een acteerkanon als Katharine Hepburn lijkt vergeten. En Judy Holliday? Stierf te vroeg, nauwelijks 44 jaar. Niemand herinnert zich wie ze was, maar als je haar ziet tegenover William Holden in Born Yesterday (1950), kans is groot dat je verkocht bent.

Nee, van favorietenlijstjes ben ik geen liefhebber. Tot nu. Want vandaag breek ik welbewust mijn eigen spelregels. Voor één keer ga ik ook iets benoemen als zijnde het beste. Namelijk: het beste televisiefragment van 2013. Nu al? hoor ik u denken. Het jaar is pas begonnen, we zitten halverwege maart, nog negen maanden te gaan, in die tijd kan je een heel kind uitbroeden. Ik weet het. En toch durf ik het aan. Want op donderdag 14 maart werd in de vroege avond tijdens een speciale aflevering van Hier is Adriaan van Dis televisiegeschiedenis geschreven.

Van Dis, die in overleg met de VARA ter ere van het begin van de Boekenweek zijn beproefde formule van stal haalde, ontving drie gasten, waaronder de schrijver Maarten Biesheuvel. Wie hem niet kent raad ik aan zich terstond naar de boekhandel te spoeden. Lees om te beginnen In de Bovenkooi, zijn debuut uit 1972, of Godencirkel uit 1986. Verdere introductie is overbodig. Kijk zelf maar, hoe hij in radeloosheid een brief aan zijn reeds lang overleden vader voorleest.

2 thoughts on “134. Vader, kom terug!

  1. Fantastisch! Geweldig! Verpletterend.
    Ging helemaal kapot van de brief aan zijn vader. Keek in de spiegel.
    Gaat hier veel verder dan alleen de (voor)naamverwantschap.
    Is zo onbeschrijflijk kostbaar dat je/ik er veel meer mee zou willen doen dan alleen maar van ‘genieten’.
    Maar wat? Er van leren zou mooi zijn. Maar wat dan?
    Er door groeien? In mededogen? Misschien ja. Altijd maar weer meer en meer mededogen.
    Dank je Hans. Voor de tip!
    Effe bijkomen hoor…🙂

    • Maarten,
      hieruit begrijp ik dat jij in Zweden geen schotel hebt en geen Nederlandse televisie kunt ontvangen? Ben verheugd dat ik je heb kunnen laten delen in dit fenomenale televisiemoment.

      Leren? Ja, mededogen. Diep mededogen voor onszelf en anderen, omdat we per definitie gemankeerd en behoeftig zijn. Niet zo extreem als Biesheuvel, de arme drommel, maar het resoneert zo heftig in ons omdat we het ten diepste herkennen. Ach, uiteindelijk zijn we allemaal maar eenvoudige mensenkinderen met simpele verlangens: gekend en geliefd zijn.

      Groet!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s