104. Nieuws Filteren

Teveel nieuws maakt ongelukkig, leest Fokke hardop voor uit NRC Next. Internetpionier Jim Stolze formuleerde het vorig jaar iets anders, maar het komt op hetzelfde neer: teveel informatie maakt ongelukkig. Hij bedacht er zelfs een naam voor: infobesitas. We hadden al kranten, radio en tv en met de komst van het internet is de hoeveelheid informatie enorm toegenomen. Hoe moet je dat filteren? Veel mensen kunnen dat niet, zijn eraan verslaafd, alle sluizen moeten open en liefst tegelijkertijd, radio, televisie, krant en e-mail, als dat zo doorgaat moeten ze afkicken, de nieuwsjunkies.

formcartoon_8133_49d37d08c30c3bb8126e6758f24c9f5b6c891619

Maar het gaat niet alleen over de hoeveelheid, het gaat vooral over de kwaliteit. De inhoud. En wat dat met je doet. Want het is toch in hoofdzaak kommer en kwel, en wat laat dat voor sporen na in je hersens? Ik herinner me hoe we bij de VPRO tijdens de gloriejaren van Het Gebouw bij wijze van tegenwicht de Goed Nieuws Krant wilden introduceren. Een radiobulletin waarin we alleen maar positieve berichten zouden brengen. Uiteindelijk kwam het nooit van de grond. Er waren te weinig leuke nieuwtjes en wat er was bleek deerniswekkend oppervlakkig. Als je vertelt hoe iemand boodschappen doet voor een behoeftige buurvrouw of een poes uit de boom redt kan je dat geen tweede keer doen, en niemand bleek geïnteresseerd, ook wij niet. Dus gingen we verder met wat we altijd deden: praten over de misstanden in de wereld en al die informatie kwam in je kop en we hadden geen idee wat dat met de luisteraar deed. Behalve dat het net zo zou zijn als bij onszelf: je hoort nieuws en dan ga je verder met waar je mee bezig was. Met werk, met de liefde of met ruzie, kinderen naar school, boodschappen moeten gedaan, de baas wacht, vuilnis buiten, gras gemaaid.

Hoe ontkom je aan al dat verpletterende wereldnieuws? Want het was me het weekje wel, met alweer een reeks zelfmoordaanslagen in Afghanistan, Irak of Pakistan, maar dat begint te wennen, in die landen is de dood nauwelijks nog nieuwswaardig. Integendeel, wat het nieuws haalt is de áfwezigheid van dood. Gisteren het triomfantelijke bericht dat augustus een goede maand was, want voor het eerst sinds de invasie in 2003 vielen er geen Amerikaanse doden in Irak. Libië dan maar, daar sterven ze bij bosjes. Zijn de doden nog te tellen? Zojuist nog die schokkende beelden van een loods met verkoolde lichamen.
Met de val van Kadhafi komt de gruwelijke waarheid van zijn regime naar buiten. Moord en doodslag in de Abu Saleem gevangenis. Moeders die jarenlang voedsel en kleding voor hun gevangen zonen aan de poort afleveren, niet wetend dat die zonen allang zijn omgebracht. Het misdadige kroost van Kadhafi, levend in ongekende weelde in hun strandvilla’s en dan de gruwel van dat Ethiopische kindermeisje, zwaar verminkt, overgoten met kokend water door de barbaarse vrouw van Kadhafi’s even barbaarse zoon Hannibal.

En dan opeens het bericht dat een bevriend journalist, RTL Midden-Oosten correspondent Roel Geeraedts, in Tripoli verdwenen zou zijn, de redactie kreeg al de hele dag geen contact met hem. Toen we dit hoorden was er even dat intense moment van schrik en ontreddering. De vorige dag nog het bericht dat vier Italiaanse journalisten gegijzeld waren door Kadhafi’s troepen, en nu was ook Roel verdwenen. Je maag maakt een diepe duikeling. Het zal toch niet? Nee, het zal niet, want het bleek een vergissing. Tijdelijk geen bereik met de satelliet, batterij van de telefoon leeg, alles in orde, de redactie had te vroeg alarm geslagen. Maar de schrik zat er stevig in.

Hoe filter je nieuws? Hoe bescherm je jezelf tegen die overdaad aan informatie? Ik weet het niet. Soms gewoon maar geen kranten lezen of het journaal overslaan. Maar zo werkt het niet, want we willen nu eenmaal weten. Misschien moeten we proberen het goede nieuws een prominentere plek te geven. Want als teveel informatie ongelukkig maakt, moet het andersom ook werken: dat je van minder gelukkig wordt. En het is er, hoor, dat goede nieuws. En hoe. Mirjams moeder is na een ingrijpende operatie en angstige periode in de intensive care na een maand ziekenhuis eindelijk weer thuis. Zwak en mager, maar in de goede handen van haar liefhebbende echtgenoot en thuiszorg en de niet aflatende steun van haar dochters.

En het wereldnieuws? Dat komt dit keer van dichtbij. De mooiste kopregel die ik in lange tijd las, en wel op de voorpagina van ons lokale nieuwsblad, de Zuid-Friesland. Een man die tijdens het skutsjesielen in Lemmer van de pier was geduveld en zijn bril kwijt was. En niet zomaar een bril, maar een originele Dolce&Gabbana. Wie hem vindt, graag even het gemeentehuis bellen. Dankuwel.

3 thoughts on “104. Nieuws Filteren

  1. Dank voor dit boeiende artikel!
    Er zijn tegenwoordig zo veel mogelijkheden om informatie tot je te nemen dat er, paradoxaal genoeg, steeds minder goede of volledige informatie wordt gecommuniceerd.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s